Czy wiesz, że❓
Od 7 stycznia regularnie, co tydzień dzielę się z Wami ciekawostkami z miejsc, które udało mi się odwiedzić. Do tej pory było to zarezerwowane dla Facebooka, jednak zauważyłem, że postów zrobiło się już całkiem sporo. W celu uniknięcia zbędnego skrolowania do wcześniejszych ciekawostek, postanowiłem odpowiednio wszystko uporządkować i umieścić w jednym miejscu – tutaj!
1. Korek na świecie
Czy wiesz, że…?🔎 Korek otrzymujemy z kory dębu korkowego, drzewa rosnącego w północnej części Afryki i w południowej Europie. Największym producentem wyrobów korkowych na świecie jest Portugalia.🇵🇹
2. Pomidor w Europie
🍅Pomidor do Europy dotarł po 1492 roku, po odkryciu Ameryki przez Krzysztofa Kolumba⛵️. Angielska nazwa tomato czy hiszpańska tomate pochodzi z języka nahuatl od słowa tomatl– Czyli pochodzi z Meksyku.🇲🇽
3. Fermentowany rekin
Wiedzieliście, że… ❓🔎 Jedna z najsłynniejszych potraw kuchni islandzkiej to Hákarl – fermentowane rekinie mięso🦈. Wyglądem przypomina słoninę, a zapachem … no cóż, nic chyba nie opisze tego smrodu. Z pewnością jest to danie dla odważnych.🇮🇸
4. Turecka herbata
Wiedzieliście, że … 🔎❓ Przeciętny Turek🇹🇷 pije prawie 3 kg herbaty rocznie, co przekłada się na 15-25 filiżanek dziennie☕️. Mieszkając w Turcji też raczej nie zostawałem w tyle w piciu herbaty, bo ciężko jest odmówić tak pysznemu trunkowi. Turecki çay (herbatę)♨️ parzy się również w zupełnie inny sposób, w specjalnych czajniczkach ustawionych jeden na drugim. Smak takiej herbaty jest znacznie głębszy i esencjonalny. Najpopularniejsze jej plantacje znajdują się w regionie Rize nad Morzem Czarnym. Taką herbatę pije się w szklaneczkach w kształcie tulipana, bo w końcu z Turcji pochodzą te kwiaty, ale to historia na zupełnie inny dzień…🌷
5. Portugalia
Wiedzieliście skąd Portugalia 🇵🇹wzięła swoją nazwę❓ Otóż dawno, dawno temu pewien rzymski generał podbił tereny ujścia rzeki Douro gdzie założył miasto, które nazwał później Portus Cale (ciepły port). Z czasem Portucale przekształciło się w Portugale co odnosiło się już do całego regionu a nie tylko miasta.
6. Pinokio
Czy wiedzieliście, że słynna postać bajkowa Pinokio, a w zasadzie Pinocchio pochodzi z Włoch, a dokładnie z Florencji❓ 🇮🇹🇮🇹🇮🇹 Tak! To właśnie we Florencji⚜️, spod pióra🖌 Carla Lorenziniego narodził się bohater słynnej książki📖 (1883 r.). Tam też na każdym kroku znaleźć możemy odniesienia do popularnej powieści. Figury, zabawki, restauracje, hotele czy muzeum. Natomiast 60 km pod Florencją, w miasteczku Collodi znajduję się tematyczny park rozrywki dla dzieci.🎪🎭
7. Krzywa wieża
Wiedzieliście, że słynna wieża w Pizie nie jest jedyną w tym mieście❓ Około 15 minut drogi od centrum, znajduje się przepiękny, mały kościółek⛪️ (San Michele degli Scalzi) z wyjątkowo krzywą dzwonnicą. Co ciekawsze, owy kościół starszy jest od słynnej wieży o ponad 300 lat.🇮🇹
8. Greckie Tsipouro
Czy wiedzieliście, że greckie Tsipouro to najbardziej popularny trunek alkoholowy wśród Greków ❓🇬🇷 Dzięki podobieństwu smaków uważa się Tsipouro za starsze rodzeństwo Ouzo, jednak dzięki innemu procesowi produkcji również za ten szlachetniejszy. Grecy powiadają, że najgorsze Tsipouro to najlepsze Ouzo, a to z kolei jest przeznaczone wyłącznie dla turystów.🤸👣
9. Wąwozy
Czy wiedzieliście, że … Wąwóz Saklikent to najdłuższy i najgłębszy wądół w Turcji. 🇹🇷 Głębokość sięga 300 metrów a długość 18 kilometrów.👣
W Europie najdłuższym takim ukształtowaniem terenu jest wąwóz Samaria (Kreta/ Grecja🇬🇷) mający 16 kilometrów długości.👣
10. 1,000,000 kartek
Czy wiedzieliście, że … Od grudnia 1930 r. do marca 1931 r. na Maderze w celach zdrowotnych przebywał Józef Piłsudski. Dnia 19 marca wypadały imieniny Marszałka, a na hasło „Każdy Polak winien przesłać hołd Pierwszemu Obywatelowi Polski” 🎊🎉 do willi na portugalskiej wyspie wysłano ponad 1️⃣0️⃣0️⃣0️⃣0️⃣0️⃣0️⃣ kartek 💌 z całej Polski.🇵🇹🇵🇱
11. Piwne smaki
Czy wiedzieliście, że … W Słowenii dwa najpopularniejsze piwa 🍻 to Union i Laško. Większość Słoweńców 🇸🇮 precyzuje swoje przywiązanie do jednego browaru. W domu czy na mieście, piją tylko swojego faworyta.
Jak widać wybrałem i ja. 😉
12. Zbiory oliwek
Czy wiedzieliście, że … Oliwki najczęściej zbierane są na przełomie października i listopada, zazwyczaj jeszcze jako niedojrzałe tj. zielone. Nad ziemią rozkłada się specjalną siatkę, a następnie drzewa się trzęsie (lub przeczesuje) ręcznie bądź mechanicznie.🌳 Oliwka, która dotknie ziemi szybko zaczyna gnić, dlatego nie wolno dopuścić do kontaktu oliwki z glebą.
14. Smak Słowenii
Czy wiedzieliście, że … W Słowenii jedną z najpopularniejszych potraw jest Štrukli.🍥 Jest to cienkie, rolowane, pierogowe ciasto. Pieczone, bądź gotowane, serwowane w wersji na słodko lub wytrawnie. Największą jednak popularnością cieszy się wersja z białym serem na słodko. Štrukli jest kompletnym ewenementem i z miejsca każdemu polecam spróbować. Pychaa!🤤
15. Azorskie SATA
Czy wiedzieliście, że … Linia SATA✈️ (tj. azorskie linie lotnicze) zobowiązuje się do darmowego transportu pomiędzy wyspami w przypadku gdy ich liniami 🛬przyleciano z kontynentalnej Portugalii bądź Madery.🛫
Więcej informacji znajdziecie na stronie SATA, gdzie przedstawione są wszelkie warunki.
Link⬇️⬇️⬇️
16. Aztecki alkohol
Czy wiedzieliście, że … Pulque to kolejny napój alkoholowy wytwarzany z agawy (tak jak Mezcal i Tequila z tym, że w tym przypadku ze sfermentowanego soku agawy). Jest to tradycyjny trunek (niskoprocentowy i lekko gazowany) pity przez ludy mezoamerykańskie. Najczęściej rozcieńczony jest sokiem owocowym. Jego historia sięga III w. n.e. Dziś produkowany jest raczej rzemieślniczo. Można go spróbować na targowiskach i w małych lokalnych knajpkach w Meksyku.
17. Bem i Belem
Czy wiedzieliście, że … W roku 1833, w słynnej lizbońskiej 🏰wieży Belem przez dwa miesiące przetrzymywany był polski ⚔️generał Józef Bem. Było to skutkiem „nieporozumień” z Piotrem I (👑cesarzem Brazylii, ubiegający się o tron Portugali). Józef Bem był inicjatorem i twórcą Legionu Polskiego w Portugalii.⚜️
18. Europejsko – Azjatyckie korki
Czy wiedzieliście, że … Stambuł 🇹🇷 jest jedynym na świecie miastem położonym na dwóch kontynentach – Europie i Azji – które dzieli cieśnina Bosfor. Miasto łączy siedem mostów 🌁, przy czym najdłuższy z nich – Most Selima Groźnego – ma długość 2164 metrów. W szczytowych godzinach przeprawa przez Bosfor może trwać nawet 2h 🥵
19. Road one
Czy wiedzieliście, że … 🇦🇽Na Islandii poprowadzona jest droga, którą jesteście w stanie objechać całą wyspę dookoła. Nazywa się ona „Road One” i mierzy 1323 kilometry. W teorii można pokonać ją w mniej niż 24 godziny, ale widoki z pewnością Wam na to nie pozwolą. 😊
20. Szlaki Europy
Czy wiedzieliście, że … przez Europę przebiega sieć 11-stu szlaków pieszych 👣(Europejskie szlaki wędrówkowe). Łączna ich długość wynosi ok. 55 000 km. Przez Polskę🇵🇱 przebiegają cztery z nich. Długość najdłuższego szlaku poprowadzonego przez Europę (szlak E4 – prowadzącego z Gibraltaru aż po Cypr) to ok. 11 000 kilometrów.
21. Ciasny dom
Czy wiedzieliście, że … Jeden z najwęższych domów na świecie (o ile nie najwęższy), znajduje się na warszawskiej Woli. Wybudowany w 152-centymetrowej szczelinie pomiędzy dwoma budynkami,🏠 Dom Kereta (bo taką właśnie nosi nazwę), w najszerszym miejscu ma 122 cm, a 70 cm w najwęższym. Poza walorami artystycznymi jest całkowicie zdatny do mieszkania.
22. I lista UNESCO
Czy wiedzieliście, że … Historyczne centrum Krakowa 🕍 wraz z Kopalnią Soli w Wieliczce i Bochni ⚒ należą do PIERWSZEJ dwunastki (1978) wpisanej na listę UNESCO.🏛
Na liście znalazły się również takie miejsca jak: Park Narodowy Yellowstone 🌋 (USA), Kościoły skalne w Lalibeli ⛪️(Etiopia) czy Wyspy Galapagos 🐢 (Ekwador).
23. Atlantyda
Czy wiedzieliście, że … Wierząc wielu legendom i teoriom to waśnie Azory🦅 (portugalski archipelag leżący pośrodku Atlantyku) są niczym innym jak wierzchołkami🌄 najwyższych szczytów legendarnej wyspy Atlantydy🔱. Jedną z najbardziej rozwiniętych cywilizacji ówczesnego świata pochłonęły głębiny oceanu🌊. Natomiast wysokie szczyty leżące na tej ogromnej wyspie są widoczne po dziś dzień. Sugerowane położenie Atlantydy tłumaczyłoby wiele kwestii, z którymi historycy męczą się do dziś, choćby takie jak podobieństwa budowli🗿 na odległych od siebie kontynentach.
24. Mezcal
Czy wiedzieliście, że … Z pewnością każdy z Was zna Tequilę🥃, każdy z pewnością pił w życiu drink na jej bazie choćby taki jak Tequila Sunrise🍹, czy zlizywał z ręki sól zagryzając cytrynę po wypitym kieliszku czystej Tequili. Każdy zna, a przynajmniej każdy kojarzy. Tequila – wyrób alkoholowy z agawy, pochodzący z Meksyku🌵. Tyle wie każdy… ale ilu z Was miało okazję skosztować trunku jakim jest Mezcal❓
🍶🥃
Nazwa tego trunku wywodzi się z języka nahuatl i znaczy gotowaną agawę. Mezcal jest również najpopularniejszym alkoholem w Meksyku.🎖️
Jeśli chcecie dowiedzieć się więcej o tym fantastycznym meksykańskim alkoholu, to zapraszam do lektury. 🔽🔽🔽
https://rzutokiemnaswiat.com/…/mexico-krotka-lekcja-picia-…/
25. Wulkaniczny wypiek
Czy wiedzieliście, że … Na Islandii piecze się chleb ciepłem wulkanicznym. „Lava bread”🍞🌋 bądź „Hot spring bread” 🍞🔥przygotowuje się w garnku, który zakopuje się na 24 godziny w piasku, w pobliżu miejsca gdzie wydobywające się wulkaniczne ciepło jest wystarczająco wysokie, by przygotować nam wypiek. Choć jest lekko słodkawy, idealnie komponuje się z rybami i wędliną.🐠🍖
26. Ochrona przyrody w Polsce
Czy wiedzieliście, że … Najstarszym działaniem na rzecz ochrony przyrody w Polsce było zakazanie przez Bolesława Chrobrego polowań na bobry🐾. Następnie w Statucie wiślickim z roku 1347 wprowadzono kary za wyrąb dębów oraz drzew owocowych w cudzych lasach🌲🌳. Z kolei ochrona żubra i tura sięga czasów Zygmunta Starego👑 i roku 1523. W roku 2018 Polska znalazła się na czwartym miejscu w Europie pod względem obszarów (%) objętych ochroną zaraz za Słowenią, Luksemburgiem i Niemcami.♻️
27. Alfabet Turecki
Czy wiedzieliście, że … Turcja pomimo tego, że jest krajem islamskim używa alfabetu łacińskiego. Stało się tak dzięki Mustafie Kemal Atatürkowi🦸 – jednemu z największych przywódców w historii Turcji. Po upadku Imperium Osmańskiego, a tym samym po narodzinach Turcji, przeprowadził on wiele znaczących reform. Jedną z nich była zmiana 🔁 alfabetu z arabskiego na łaciński, która nastąpiła w 1928 roku. Alfabet turecki jest fonetyczny a wymowa tureckiego nie powinna sprawić Polakowi trudności. Mylące jedynie mogą być dwie bardzo podobne litery:
⚠️ I, ı (czyt. „y”) oraz İ, i (czyt. „i”) ⚠️
28. Gorąca herbata na upał
Czy wiedzieliście, że … W gorące dni, gdy chcemy się schłodzić, automatycznie myślimy o zimnym napoju, najlepiej z lodem.🧊 Jest to dobre rozwiązanie lecz bardzo doraźne i raczej działa na nasz mózg. Rozwiązań, które działają na nasz organizm znacznie dłużej jest wiele. Jednak moim ulubionym jest zwyczaj zaczerpnięty z krajów, gdzie temperatury są piekielne, ciężkie do zniesienia.🔥 Tym zwyczajem jest picie gorących napojów takich jak herbata. Pijąc herbatę, nasz mózg otrzymuje informacje o wyższej temperaturze i zaczyna efektywniej się pocić na całym ciele.🥵 To właśnie pot jest najlepszym regulatorem naszej temperatury. Dlatego, jeśli czujemy, że skwar lejący się z nieba jest nie do zniesienia, to lepiej nie pozbywajmy się tego magicznego płynu danego nam przez nasze ciało, tylko wypijmy jeszcze jedną filiżankę gorącej herbaty.☕️
29. Ostatnie plantacje herbaty w Europie
Czy wiedzieliście, że …Początkowo było ich 5️⃣0️⃣, teraz już pozostały tylko 2️⃣ – mowa tutaj o ostatnich plantacjach herbaty w Europie. Zlokalizowane na największej wyspie azorskiego archipelagu (SÃO MIGUEL) w dalszym ciągu aktywnie produkują wyjątkowy napar i przyciągają turystów swoimi urokami. Położone w niedalekim sąsiedztwie, różne pod każdym względem. Nie ma co wybierać – trzeba odwiedzić obie.
Chá Gorreana i Chá Porto Formoso czekają❗️Zastanawiacie się co jeszcze ta mała portugalska wyspa ma do zaoferowania? Koniecznie zajrzyjcie do mojego najnowszego przewodnika po SÃO MIGUEL 😉
👉 https://tiny.pl/7pqqj
30. Pierwsza manufaktura mydła
Czy wiedzieliście, że … Historia najstarszej udokumentowanej manufaktury prawdopodobnie najsłynniejszego mydła na świecie, czyli marsylskiego (Savon de Marseille) sięga drugiej połowy XIV wieku. Zarówno fenomen mydła jak i proces jego wytwarzania przybył jednak do Europy Zachodniej z terenów Lewantu (Syria) wraz z rozwojem krucjat. Syryjskie mydło po dziś dzień znane i produkowane jest pod nazwą Savon d’Alep.
31. Islandzkie elfy
Czy wiedzieliście, że … Wierząc wielu statystykom, ponad połowa Islandczyków wierzy w istnienie elfów🧝 (National Geographic podaje, iż w 2017 roku było to 54%). Tak zwani ukryci ludzie zamieszkują kurhany, omszone wzgórza bądź skały. Nie są na ogół widoczni dla zwykłych ludzi, ujawniają się wyłącznie na własne życzenie. Przypisuje im się wydarzenia zarówno o ⚡️nieszczęśliwym, jak i pomyślnym🌈 finale. W 1991 roku w Rejkiawiku powstała ciesząca się dużym zainteresowaniem elfia szkoła, gdzie studenci mogą pogłębiać swoją wiedzę o tych jakże tajemniczych istotach.📘🧝♂️
32. Wariacje kebapów w Turcji
Czy wiedzieliście, że … W Turcji jest tyle różnych odmian kebapa ile w Portugalii przepisów na dorsza – odważyłbym się tak stwierdzić. Najczęściej poszczególne odmiany noszą nazwę miasta skąd wywodzi się przepis czy sposób przygotowania. Jednak jeden z najpopularniejszych kebapów w Turcji nosi nazwę odziedziczoną po swoim twórcy. İskender kebap, bo o nim mowa został wymyślony przez İskender Efendi pod koniec XIX wieku w Bursie. W skład tego cudownego tworu wchodzą: plastry baraniny, specjalny sos pomidorowy, sos jogurtowy i mięta, a wszystko podawane na pide. Wśród popularnych kebapów znajdziemy również Döner kebap (raczej robiony pod turystów i to ten, który najczęściej jadamy w Polsce), Adana kebap (wyjątkowo pikantny) czy choćby Patlıcanlı kebap (z bakłażanem).
33. Rio stolicą Portugalii
Czy wiedzieliście, że … Lizbona jest stolicą Portugalii 🇵🇹- to wiedzą wszyscy. Jednak czy wiedzieliście, że w latach 1808-1821 stolicą Królestwa Portugalii było Rio de Janeiro? Był to pierwszy i jedyny do tej pory przypadek, kiedy europejskie państwo miało swoją stolicę poza rodzimym kontynentem. Doszło do tego na skutek koalicji Hiszpanów z Napoleonem, czego wynikiem było szybkie zajęcie przez nich Lizbony. W rezultacie, władcy 👑 Portugalii razem z całym rządem byli zmuszeni zbiec do Brazylii. 🇧🇷
34. Kangal
Czy wiedzieliście, że … Jednym z najbardziej cenionych dóbr kulturowych Turcji jest pies Kangal. Ogromny pies, który stojąc na czterech łapach potrafi sięgać 80-85 cm wysokości, a waga dorosłego samca może przekroczyć 60 kg. Niesamowicie mądre psy, które od dawien dawna pomagały mieszkańcom terenów wschodniej Turcji – jako stróż żywego inwentarza (Kangal z łatwością radził sobie z wilkiem czy nawet niedźwiedziem) czy domostwa. Dziś jego wysoce rozwinięta inteligencja pomogła mu przy zaciągu do tureckiej armii. Jako skarb kultury tureckiej Kangal podlega zakazowi opuszczania kraju (jedynie za otrzymaniem specjalnego upoważnienia).
35. Kot Van
Czy wiedzieliście, że … Pozostając w temacie zwierząt z poprzedniego tygodnia warto przytoczyć kolejne ciekawe i wyjątkowe stworzenie. Kot Van! 🐱Kolejny diament koronny wśród tureckiej fauny. Jest to rasa kota oryginalnie zamieszkująca okolice największego jeziora w Turcji – jeziora Van, charakteryzująca się plamkami na głowie i ogonie oraz różnokolorowymi tęczówkami (najczęściej w kolorze niebieskim i bursztynowym). Kot Van jest nietypowy o tyle, że w porównaniu do innych kotów lubi 💧pływać, nurkować💦, wręcz jest do tego stworzony. Specjalny rodzaj sierści pomaga mu szybciej schnąć a wytworzone pomiędzy pazurami🐾 fałdy skóry tworzą podczas pływania swojego rodzaju płetwę. Van na terenach dzisiejszej Turcji znany był już XV w. p.n.e. Do Europy trafił jednak dopiero w połowie lat pięćdziesiątych ubiegłego wieku.
36. Czytamy
Czy wiedzieliście, że … Mam dziś dla Was kolejne trzy książki do polecenia! Turcja jest krajem mega ciekawym, interesującym i jeszcze bardziej fascynującym! Turcja to kraina pełna przesądów, mitów i i stereotypów, które warto by przełamać, zagłębiając się w lekturę…nieco kultury, obyczajów, faktów i historii tego jakże bliskiego nam kraju. Dlatego na początek polecam Wam właśnie te trzy książki.⬇️⬇️⬇️
📕 MERHABA – WITOLD SZABŁOWSKI
📗 TURCJA – PÓŁPRZEWODNIK OBYCZAJOWY –
A. BROMBEREK, A. WIELGOŁASKA
📘 WRÓŻĄC Z FUSÓW – MARCELINA SZUMER-BRYSZ
37. Nowy rok 2021
Czy wiedzieliście, że … 🎉 Dziś pierwszym państwem na świecie świętującym nowy rok było Kiribati (a dokładnie Line Islands) – o 11:00 naszego czasu.🍾 Natomiast ostatnim miejscem na świecie celebrującym wejście w nowy rok będzie Baker Island należące do USA – o 13:00 pierwszego stycznia.🥂 Co ciekawsze, oba te miejsca leżą stosunkowo blisko siebie na dalekim nam Pacyfiku. 🌏
Rzut Okiem na Świat 